Albanski premijer Edi Rama optužio je Evropsku uniju za ozbiljnu stratešku grešku zbog prekida svih kanala komunikacije s Rusijom. U intervjuu za POLITICO, na Delphi ekonomskom forumu u Grčkoj, Rama je istakao da Evropa mora uvijek razgovarati sa svima, pa i s Moskvom.

Ovakav stav suprotan je politici visokih zvaničnika EU, poput predsjednice Evropske komisije Ursule von der Leyen i šefice diplomatije Kaje Kallas, koje izbjegavaju direktan kontakt s ruskim liderima, uključujući predsjednika Vladimira Putina, smatrajući takve razgovore besmislenim dok Moskva nastavlja rat. Rama, čija zemlja teži članstvu u EU, upozorava da se Evropa stavlja na marginu budućeg mirovnog sporazuma između Ukrajine i Rusije.

“Što više odgađamo razgovor s Rusijom, to ćemo manje imati riječi na kraju jer Rusija – kako god se ovaj rat završi – Rusija ne ide nikuda”, rekao je Rama, dodajući da njegova zemlja nema nikakvu ovisnost o Rusiji, niti investicije ili ruski plin.

Kushnerovo ostrvo

Ramine izjave dolaze u trenutku okupljanja čelnika EU u Nikoziji na Kipru, gdje se raspravlja o daljnjoj podršci Ukrajini i energetskoj krizi. Pod njegovim 13-godišnjim vodstvom, Albanija se pozicionirala kao pro-EU zemlja, istovremeno održavajući dobre odnose sa SAD-om i predsjednikom Donaldom Trumpom. Rama je javno pohvalio Trumpove ratne ciljeve u Iranu i izjavio da bi dozvolio američkoj vojsci da izvodi operacije iz Albanije uz odgovarajuću zaštitu.

Srdačni odnosi s Washingtonom uključuju pregovore između albanske vlade i kompanije Affinity Partners, u vlasništvu Trumpovog zeta Jareda Kushnera, o potencijalnoj investiciji od 1,4 milijarde dolara za pretvaranje nenaseljenog ostrva Sazan u luksuzni eko-resort. Planovi su izazvali proteste ekoloških grupa, koje tvrde da predstavljaju kontradikciju obavezama Albanije u procesu pristupanja EU. Rama je demantovao da je ostrvo prodato, naglasivši da su pregovori u toku i da ne bi trebali ometati kandidaturu Albanije za EU.

“Ozbiljan umjetnik”

Rama, koji sebe opisuje kao “ozbiljnog umjetnika” i bivšeg profesionalnog košarkaša, poznat je po njegovanju neobičnog imidža. Tokom intervjua podijelio je slike skulptura koje je izradio uz pomoć umjetne inteligencije, a koje će izložiti u Berlinu. Albanija je nedavno lansirala prvu “ministricu za umjetnu inteligenciju” na svijetu po imenu Diella, iako je glumica na čijem je licu zasnovana najavila tužbu. Rama je najavio da je pripremaju za intervjue uživo i vladine sastanke.

Ministar za umjetnu inteligenciju dio je modernizacijske kampanje s ciljem finaliziranja pregovora o članstvu s EU do kraja 2027. godine i punopravnog članstva do 2030. Rama proširenje EU naziva procesom “ujedinjenja” Evrope. Nakon sastanka s grčkim premijerom Kyriakosom Mitsotakisom, izjavio je da lidere EU nikada nije vidio tako uvjerene u potrebu ujedinjenja. Ipak, ostaje nepokolebljiv u samostalnom donošenju odluka o vanjskoj politici, uključujući simpatije prema Trumpovoj administraciji, tvrdeći da je “100 posto usklađen s Evropom” po pitanju strateških ciljeva.