Uprkos zabrani Agencije za zaštitu ličnih podataka BiH, IDDEEA nastavlja da građanima i pravnim licima izdaje besplatne kvalifikovane elektronske potpise, pozivajući ih da iskoriste ovu mogućnost.

Agencija za zaštitu ličnih podataka BiH je 12. juna donijela rješenje kojim se IDDEEA-i i Upravi za indirektno oporezivanje trajno zabranjuje obrada ličnih podataka u svrhu izdavanja kvalifikovanih elektronskih potpisa, na šta je IDDEEA reagovala zahtjevom Sudu BiH za odgađanje izvršenja.

Sud BiH je 15. jula usvojio taj zahtjev, čime je privremeno suspendovana primjena spornog rješenja sve do donošenja konačne odluke u upravnom sporu.

Pored IDDEEA-e, kvalifikovane elektronske potpise izdaju još Uprava za indirektno oporezivanje, BH Pošta i slovenačka firma Halkom, ali je jedino IDDEEA svoju uslugu nudila bez naknade, što je čini metom kritika.

Direktor IDDEEA-e Almir Badnjević smatra da je pravi razlog zabrane upravo to što njegova agencija građanima pruža uslugu besplatno, te da se iza toga kriju interesi onih kojima takva praksa ne odgovara.

On je istakao da se pokušaji da se državna institucija spriječi u radu pravdaju navodnim nepravilnostima u obradi podataka, iako je suština u tome što neko ne vidi svoju korist od besplatne usluge.

Odluka Suda BiH da odgodi primjenu rješenja Agencije za zaštitu ličnih podataka tumači se i kao udar na digitalni suverenitet Republike Srpske, što je posebno naglasio ministar unutrašnjih poslova RS-a Željko Budimir.

Budimir tvrdi da se kroz pravosudne institucije, poput Suda BiH i Ustavnog suda, vrši pritisak na RS, te da je riječ o tandemu koji nastoji da slomi ono što politika ne može postići.

Ministar komunikacija i transporta BiH Edin Forto vidi političku pozadinu u selektivnom pristupu Agencije za zaštitu ličnih podataka, koja je zabranu izrekla samo dvjema državnim institucijama.

Forto smatra da se na taj način pokušava izvršiti prenos nadležnosti sa državnog na entitetski nivo, što je, kako kaže, suprotno onome što se godinama zagovara u RS-u.

Za razliku od IDDEEA-e, Uprava za indirektno oporezivanje poštuje rješenje Agencije i nije pokrenula upravni spor pred Sudom BiH, iako joj je također zabranjeno izdavanje kvalifikovanih elektronskih potvrda.

Ekonomski analitičar Zoran Pavlović upozorava da bi e-usluge trebalo da olakšaju život građanima i privredi, a ne da budu predmet političkih prepucavanja.

Pavlović ističe da se nekorištenjem elektronskog sistema komunikacije i potpisa usporava život i nanosi šteta i privredi i građanima, te da je problem u tome što mnogi žele da budu pametni ili da se pojave u medijima.

Iako je BiH još 2006. godine donijela Zakon o elektronskom potpisu, dvije decenije kasnije nalazi se na začelju u regiji po pitanju korištenja e-usluga i servisa.