Evropska komesarka za proširenje Marta Kos prvi put će posjetiti Kosovo u petak, petnaestog maja.

Nezvanični izvori u evropskim institucijama potvrdili su ovu informaciju za Radio Slobodna Evropa, a zvanična potvrda se očekuje narednih dana.

Ovo će biti njena prva posjeta Kosovu otkako je prvog decembra 2024. godine stupila na dužnost komesarke za proširenje.

Od početka mandata, Kos je obišla sve ostale zemlje koje učestvuju u procesu proširenja Evropske unije, kako na Zapadnom Balkanu tako i u okviru Istočnog partnerstva, a neke je posjetila i više puta.

Izostanak njene posjete Kosovu tokom 2025. godine evropski zvaničnici su pravddali nedostatkom funkcionalnih institucija u zemlji, što je posljedica političke krize koja je obilježila prethodne mjesece.

Posjeta Prištini prvobitno je bila zakazana za dvanaesti mart, ali je otkazana nakon što je bivša predsjednica Kosova Vjosa Osmani šestog marta raspustila Skupštinu Kosova.

Iako politička situacija i dalje nije riješena, izvori iz Brisela smatraju da bi posjeta ipak trebala biti realizovana, s obzirom na to da se u kratkom roku ne očekuju suštinske promjene na Kosovu.

Krajem aprila, Kos je u Evropskom parlamentu izjavila da planira uskoro doći u Prištinu kako bi razgovarala o reformama koje su povezane s Planom rasta Evropske unije za Zapadni Balkan.

“Ukinuli smo mjere i očekujemo da vlada nastavi s neophodnim reformama kako bi mogla koristiti podršku EU-a. Uskoro ću boraviti u Prištini kako bismo unaprijedili ovaj proces”, kazala je tada.

Kosovo je šesnaestog aprila dobilo 61,8 miliona eura predfinansiranja iz Plana rasta EU-a, nakon što je ratifikovalo potrebne sporazume i dostavilo dokumentaciju Evropskoj komisiji.

Ukupan paket EU-a za Zapadni Balkan za period 2024–2027 iznosi šest milijardi eura, od čega je Kosovu namijenjeno oko 882 miliona eura – 253 miliona u bespovratnim sredstvima i 629 miliona u kreditima.

Na sjednici Odbora za vanjske poslove Evropskog parlamenta u aprilu, Kos je govorila i o pet država članica EU koje još uvijek ne priznaju nezavisnost Kosova.

Odgovarajući na pitanje izvjestioca za Kosovo u Evropskom parlamentu Rihoa Terrasa o kontaktima s tim državama, Kos je rekla da su pomaci “ohrabrujući”, ali nije iznosila druge detalje.

Grčka, Španija, Rumunija, Slovačka i Kipar i dalje ne priznaju nezavisnost Kosova proglašenu 2008. godine, što se smatra ključnom preprekom za napredak Kosova na evropskom putu.