Visoki ruski vojni zvaničnici otkrili su detalje o operaciji tokom koje su sistemi S-400 “Trijumf” navodno uništili 24 ukrajinska vojna aviona u samo nekoliko dana, što se smatra jednim od najuspješnijih perioda djelovanja ruske protivvazdušne odbrane.

Ova informacija objavljena je u najnovijem izdanju časopisa “Vojna misao”, koji izdaje rusko Ministarstvo odbrane, a među autorima teksta je i general-major Aleksandar Romanenkov, načelnik raketnih snaga PVO Vazdušno-kosmičkih snaga Rusije.

Prema navodima iz članka, među oborenim letjelicama bilo je deset lovaca MiG-29, uništenih u jednom danu, u vrijeme kada je Ukrajina pojačala aktivnost svoje avijacije nakon što je dobila dodatne avione iz zemalja NATO-a.

Ključ uspjeha, kako tvrde ruski oficiri, bio je novi pristup korištenju sistema S-400, koji je omogućio gađanje ciljeva na velikim udaljenostima, koristeći podatke iz drugih ruskih sistema za otkrivanje i praćenje vazdušnih ciljeva.

Još u oktobru 2023. godine, ruski izvori su spominjali zajedničko djelovanje S-400 i aviona za rano upozoravanje A-50, a tadašnji ministar odbrane Sergej Šojgu je tvrdio da je za pet dana oboreno 24 ukrajinska aviona, što nije bilo nezavisno potvrđeno, a Institut za proučavanje rata je te brojke smatrao preuveličanim.

Novi tekst u “Vojnoj misli” sada pruža detaljnije objašnjenje ruske perspektive, ističući da je iznenađenje za Ukrajinu bilo to što je S-400 mogao djelovati na letjelice koje njegovi radari nisu direktno pratili, zahvaljujući razmjeni podataka s drugim sredstvima iz ruskog sistema vazdušnog osmatranja.

Ruski analitičari smatraju da je upravo integracija različitih PVO sistema i osmatračkih sredstava omogućila niz uspješnih akcija tokom jeseni 2023. godine.

Nije precizirano o kojim se tipovima preostalih 14 aviona radi, za koje se tvrdi da su oboreni.

Autori priznaju da je Ukrajina analizirala rusku taktiku i prilagodila svoje djelovanje, te smatraju da bi ponavljanje istog modela teško donijelo iste rezultate.

Ipak, Moskva vjeruje da iskustvo iz 2023. ima trajnu vrijednost za razvoj doktrine protivvazdušne odbrane.

Objavljivanje analize u “Vojnoj misli” privuklo je pažnju vojnih krugova, jer taj časopis služi kao platforma za raspravu o ratnim iskustvima i promjenama u vojnoj doktrini.

S-400 je nastavio s modernizacijom i nakon 2023. godine, a generalni direktor koncerna “Almaz-Antej”, Jan Novikov, izjavio je da sistem ima ogroman potencijal i da je tokom rata dobio nove sposobnosti.

Indijsko-pakistanski sukob u maju 2025. godine dodatno je skrenuo pažnju na S-400, jer je komandant indijskog ratnog vazduhoplovstva, Amar Prit Sing, tvrdio da su oborena najmanje četiri pakistanska aviona, pripisujući zasluge upravo tom sistemu, iako je Pakistan to negirao.

Novi ruski navodi važni su kao uvid u pravac razvoja ruske PVO i način na koji Moskva tumači iskustva iz Ukrajine, ali broj od 24 oborena aviona ostaje nepotvrđena tvrdnja ruske strane.