Dok Evropska unija nastoji smanjiti oslanjanje na kineske resurse, Bosna i Hercegovina sve češće zauzima mjesto na listi potencijalnih dobavljača antimona, jednog od ključnih kritičnih minerala savremene industrije.

Radi se o metalu koji je uglavnom nepoznat široj javnosti, ali ima važnu ulogu u proizvodnji municije, elektronskih komponenti, baterija i vatrootpornih materijala, te je zbog toga strateški značajan za evropske države.

Prema ranijim istraživanjima objavljenim u naučnoj literaturi, geološki podaci ukazuju na potencijal od približno 200.000 tona ovog minerala na području BiH, a autori studije smatraju da bi dodatna istraživanja i eksploatacija mogli dovesti do statusa značajnog evropskog proizvođača.

Njihova analiza ide i korak dalje, te navodi da BiH, ukoliko razvije svoje resurse, ima potencijal da postane vodeći proizvođač antimona u Evropi i uđe u prvih deset na svjetskom nivou.

Takav scenarij više nije samo tema naučnih diskusija – na nekoliko lokacija u zemlji već su započeti konkretni istraživački projekti koje provode međunarodne rudarske kompanije, o čemu će biti više riječi u nastavku.

Antimon je metal koji se uglavnom koristi kao dodatak legurama kako bi se povećala njihova čvrstoća i otpornost na habanje.

Posebno je važna njegova primjena u proizvodnji vojnih sistema, elektronskih dijelova, solarnih panela i specijalnih legura, a koristi se i za izradu vatrootpornih materijala u građevinarstvu i automobilskoj industriji.

Zbog rasta geopolitičkih tenzija i ubrzanog razvoja namjenske industrije, potražnja za ovim mineralom u posljednjih nekoliko godina bilježi nagli porast.

Trenutno globalnim tržištem dominira Kina koja kontrolira većinu svjetske proizvodnje i prerade antimona, što predstavlja ozbiljan problem za evropske zemlje koje žele smanjiti ovisnost o uvozu strateških sirovina, pa je Evropska unija usmjerila pažnju na razvoj vlastitih izvora kritičnih minerala.

Značaj antimona postao je posebno vidljiv nakon što je Kina, kao najveći svjetski proizvođač, ograničila njegov izvoz, čime je ovaj metal dospio u središte globalnog trgovinskog sukoba između Pekinga i Zapada, a interes za rudarske potencijale zapadnog Balkana, uključujući i BiH, sve je veći.