Kolumbijska državna institucija zadužena za traženje i identifikaciju više od 135 hiljada nestalih osoba tokom šest decenija građanskog sukoba objavila je da je identifikovala posmrtne ostatke Camila Torresa, katoličkog sveštenika poznatog po članstvu u pobunjeničkoj grupi Nacionalna oslobodilačka armija (ELN). Torres je ubijen u borbi 1966. godine.

Traganje kroz arhive i forenziku

Jedinica za traženje nestalih osoba (UBPD) formirana je sporazumom o miru iz 2016. između vlade i gerilske grupe Revolucionarne oružane snage Kolumbije (FARC). Njen zadatak je da preuzme arhivske i forenzičke napore u pronalaženju nestalih, uključujući i one koje su prisilno nestavile desničarske paravojne formacije, pobunjeničke grupe i državne sigurnosne snage.

ELN, osnovan 1964. godine, i dalje je aktivan i sam je optužen za prisilna nestanja. Grupa je povremeno vodila mirovne pregovore sa različitim vladama, a u decembru je izrazila spremnost za nastavak razgovora.

Put od bogate porodice do gerilca

Torres, sin dobrostojeće porodice iz Bogote, bio je sljedbenik teologije oslobođenja, katoličkog, antiimperijalističkog pokreta za društvenu pravdu. Pridružio se ELN-u oko četiri mjeseca prije smrti, a ubijen je u februaru 1966. u istočnoj provinciji Santander u okršaju sa vojskom.

Direktorka UBPD-a, Luz Janeth Forero, objasnila je da je jedinica koristila javne i povjerljive evidencije, uključujući i one iz vojnog pravosuđa, kako bi pronašla mjesto gdje su Torresovi posmrtni ostaci sahranjeni od strane vojske nakon njegove smrti.

Uzorci DNK iz kostiju pronađenih 2024. u vojnom dijelu groblja u Bucaramangi upoređeni su sa uzorkom uzetim iz posmrtnih ostataka Torresovog oca Calista, koji su ekshumirani radi testiranja sa groblja u Bogoti.

“Nakon 60 godina nestanka, jedinica za pretragu je pronašla, identifikovala i izvršila dostojanstvenu predaju oca Camila Torresa”, izjavila je Forero.

Jedinica, koja je započela sa radom 2017. godine, do sada je pronašla gotovo 5.000 posmrtnih ostataka, od kojih je identifikovala i predala oko 700 voljenima. Također je pronašla 500 živih osoba koje su prijavljene kao nestale.

Dostojanstvena predaja i sjećanje

Torresovi ostaci predati su u nedjelju, na 60. godišnjicu njegove smrti, katoličkom svešteniku Javieru Giraldu, poznatom po aktivizmu u ime žrtava sukoba.

Giraldo, koji je istakao napore Torresove majke Isabel Restrepo da pronađe sina dok je bila živa, rekao je da će Torres biti sahranjen na Nacionalnom univerzitetu u Bogoti, gdje je studirao i radio kao kapelan.

Iako je Katolička crkva historijski odbacivala Torresovo učešće u ELN-u, sada postoji veća otvorenost za razgovor o njegovom naslijeđu kao kapelana, aktiviste i mislioca društvene pravde, dodao je Giraldo.