Brzina i kobni salto
Donald Campbell: Život za brzinu i tragična sudbina ‘Plave ptice’
Podijeli vijest
Opsesija brzinom
Donald Campbell, sin slavnog Sir Malcolma Campbella, bio je čovjek čija je strast prema brzini bila duboko ukorijenjena. Naslijedivši od oca ne samo ljubav prema obaranju rekorda, nego i neumornu odlučnost, Donald je dominirao svijetom brzinskih rekorda na vodi tokom pedesetih i šezdesetih godina prošlog stoljeća. Njegov hidrogliser, poznat kao “Bluebird K7”, postao je simbol njegove potrage za savršenstvom, iako je ta potraga bila ispunjena tehničkim izazovima i stalnom opasnošću po život. Campbell je gurao granice ljudskih mogućnosti i inženjerske domišljatosti, ostavljajući za sobom nasljeđe koje i danas inspiriše.
Rekordi na vodi i kopnu
Dana 23. jula 1955. godine, Campbell je postavio svoj prvi svjetski rekord na vodi, vozeći “Bluebird K7” brzinom od 325,6 km/h na jezeru Ullswater u Engleskoj. Međutim, to je bio samo početak njegove vladavine. Godine 1964. ostvario je podvig koji nikome prije i poslije njega nije uspio: postavio je rekorde brzine i na kopnu i na vodi u istoj kalendarskoj godini. Dana 17. jula 1964. godine, na jezeru Eyre u Australiji, postigao je brzinu od 648,73 km/h u automobilu “Bluebird CN7”. Vodeni rekord, postavljen 31. decembra 1964. godine na jezeru Dumbleyung u Australiji, iznosio je 444,71 km/h. Jezero Coniston Water, iako je bilo mjesto njegovih brojnih vježbanja, ostalo je upamćeno kao mjesto njegove tragične smrti.
Inovativni hidrogliser
Hidrogliser “Bluebird K7” bio je revolucionaran, sa čeličnim okvirom i aluminijskom oplatom, dizajniran isključivo za obaranje brzinskih rekorda. Pokretan mlaznim motorom Metropolitan-Vickers Beryl, K7 je bio inovativan i moćan stroj. Campbell i njegov tim neprestano su radili na poboljšanju dizajna, suočavajući se s aerodinamičkim i hidrodinamičkim izazovima. Upravljanje ovim plovilom pri ekstremnim brzinama bilo je izuzetno opasno zbog fenomena “poskivanja” (instabiliteta), gdje bi se prednji dio plovila mogao podići, uzrokujući prevrtanje. Svaka greška ili nemirna voda mogli su imati fatalne posljedice.
Kobni dan na jezeru Coniston
Nažalost, Campbellova potraga za pomjeranjem granica na kraju ga je koštala života. Dana 4. januara 1967. godine, pokušavajući dostići brzinu od preko 480 km/h na jezeru Coniston Water, “Bluebird K7” se pri drugom prolazu podigao iz vode, napravio salto u zraku i udario u površinu jezera. Campbell je poginuo na licu mjesta. Olupina plovila i njegovo tijelo locirani su i izvučeni tek 2001. godine zahvaljujući naporima ronioca Billa Smitha. Campbell je sahranjen u selu Coniston iste godine.
Nasljeđe brzine i hrabrosti
Iako je Donald Campbell tragično preminuo, njegovo nasljeđe živi i danas. Njegov podvig iz 1964. godine, kada je u istoj godini držao oba rekorda, ostaje jedinstven u istoriji. Njegova hrabrost i posvećenost inspirisali su generacije. Danas je “Bluebird K7” restauriran i izložen u muzeju Ruskin u Conistonu, kao podsjetnik na zlatno doba britanskog inženjerstva i čovjeka koji nije znao za strah.
