Jug Jemena: Proglašen ustav Države Južne Arabije

Južni prelazni savjet, separatistički pokret u Jemenu, objavio je ustav za novu, nezavisnu državu pod nazivom „Država Južne Arabije“. Uz to, najavljen je i referendum o otcjepljenju od ostatka Jemena. Čelnici pokreta pozivaju sve frakcije u ratom pogođenoj zemlji da prihvate ovu odluku.

Aidarus al-Zoubaidi, lider pokreta, obratio se javnosti putem video poruke, ističući da će ustav biti aktivan naredne dvije godine. Nakon tog perioda, planirano je održavanje referenduma koji će odlučiti o „ostvarenju prava naroda juga na samoopredjeljenje“.

Al-Zoubaidi je naglasio da bi tokom te dvije godine „relevantne strane“ sa sjevera i juga Jemena trebale pregovarati o „načinu i mehanizmima koji garantuju pravo naroda juga“.

Moguća daljnja eskalacija

Zoubaidi je izdao upozorenje da ukoliko druge frakcije odbiju njegov poziv ili pokrenu vojne akcije, „sve opcije ostaju otvorene“.

U „ustavu“ koji se sastoji od 30 članova, proklamuje se uspostavljanje Države Južne Arabije, koja bi obuhvatala teritoriju nekadašnje Narodne Demokratske Republike Jemen, nezavisne države koja je postojala od 1967. do 1990. godine.

Sukob regionalnih sila

Ovaj potez dodatno komplikuje situaciju u Jemenu, državi na jugu Arapskog poluostrva, gdje su se Saudijska Arabija i Ujedinjeni Arapski Emirati našli na suprotnim stranama.

Ujedinjeni Arapski Emirati pružaju podršku Južnom prelaznom vijeću, koje je ovu objavu predstavilo kao proglašenje nezavisnosti južnog Jemena.

Međutim, trenutno nije jasno da li ova inicijativa ima realne izglede za uspjeh ili je prvenstveno simbolične prirode.

Prošlog mjeseca, naoružane jedinice povezane sa Južnim prelaznim vijećem preuzele su kontrolu nad dvije provincije koje su bile pod kontrolom zvaničnih jemenski snaga, koje podržava Saudijska Arabija. Također, zauzeli su i predsjedničku palatu u Adenu, najvećem gradu na jugu Jemena.

Članovi međunarodno priznate jemenske vlade, koji su do tada boravili u Adenu, bili su primorani pobjeći u Rijad, glavni grad Saudijske Arabije.

Prema riječima jednog zvaničnika separatista, saudijski borbeni avioni bombardovali su kampove i vojne položaje Južnog prelaznog savjeta u provinciji Hadramut. Istovremeno, borci koje podržava Saudijska Arabija pokušali su zauzeti objekte u toj oblasti.

Tokom proteklih sedmica, Saudijska Arabija je više puta vojno intervenisala u sukobu u Jemenu, napadajući položaje separatista i, kako tvrde, konvoje oružja koje su Ujedinjeni Arapski Emirati poslali separatistima.

Saudijska Arabija, Ujedinjeni Arapski Emirati i njihovi saveznici godinama su bili dio koalicije koja se borila protiv pobunjeničkog pokreta Huti, koji kontroliše sjever Jemena, uključujući glavni grad Sanu, i uživa podršku Irana.

Cilj ove koalicije bio je povratak međunarodno priznate vlade, koju su Huti protjerali sa sjevera zemlje. Međutim, unutar saveza su se pojavile tenzije, a čini se da Saudijska Arabija i Ujedinjeni Arapski Emirati ulaze u otvoreni sukob, što dodatno produbljuje podjele u Jemenu, jednoj od najsiromašnijih arapskih zemalja.