Objavljena je nova analiza pariteta kupovne moći (PPP) koja precizno pokazuje gdje u Evropi plata dovoljno pokriva životne troškove, a gdje stanovništvo živi na ivici egzistencije. Podaci, koje je analizirala platforma Statista za prethodnu godinu, otkrivaju duboke razlike u kvalitetu života na starom kontinentu.

Sjeverna Evropa i male bogate ekonomije na vrhu

Kao i očekivano, zemlje sjeverne Evrope i dalje dominiraju po visokoj kupovnoj moći. Norveška, Švedska i Finska imaju indeks iznad 120, dok Danska prelazi čak 130. Međutim, apsolutni lideri su male, ali izuzetno bogate ekonomije poput Luksemburga sa indeksom od 180 i Švajcarske sa više od 160. Prema analizama OECD-a i Svjetske banke, ove zemlje imaju standard života daleko iznad evropskog prosjeka, zahvaljujući visokoj produktivnosti, jakim institucijama i stabilnim tržištima rada.

Zastoj na Zapadu i veliki jaz na Balkanu

Zemlje poput Francuske (oko 112) i Velike Britanije (124) bilježe stagnaciju kupovne moći, gdje je inflacija u posljednjih nekoliko godina “pojela” rast plata, posebno u segmentima energije i hrane. Španija ima indeks tek nešto veći od 100, dok Portugal sa oko 60 pokazuje koliko realni standard može biti nizak i unutar Evropske unije. Na Balkanu, najbolji indeks imaju Slovenija (86) i Hrvatska (80,8). Bosna i Hercegovina se nalazi na indeksu od svega 64,3, što je među najgorim ocjenama u Evropi. Srbija je još gora sa 59,1, Sjeverna Makedonija i Grčka imaju 60,7, dok Albanija ima ubjedljivo najniži indeks od 43,7.

Marko Đogo, profesor na Ekonomskom fakultetu Univerziteta u Istočnom Sarajevu, istakao je da BiH treba da teži da stigne Sloveniju i Hrvatsku. “Ovo govori da se u ovim zemljama Evropske unije bolje živi za nekih 20 odsto u odnosu na Bosnu i Hercegovinu. Smatram da možemo stići Bugarsku i Rumuniju, iako su one članice EU 20 godina. Životni standard u ovim zemljama je tek neznatno bolji nego u BiH. Ono što me je iznenadilo jeste da BiH ima veću kupovnu moć od Grčke. To se dešava prvi put u novijoj istoriji”, istakao je Đogo.