Državni sekretar SAD-a Marco Rubio, čiji su roditelji bili stranci u vrijeme njegovog rođenja u Americi, saopćio je da je State Department poništio više od 600 viza u okviru nove kampanje protiv takozvanih mreža “porođajnog turizma”.

Rubio je akciju najavio na društvenoj mreži X, ističući da “američko državljanstvo nije na prodaju”. Optužio je organizovane grupe da pomažu strancima da dođu u SAD s namjerom da se porode na američkom tlu, kako bi njihova djeca automatski dobila američko državljanstvo.

Analitičarka Instituta za migracionu politiku Colleen Putzel-Kavano izjavila je za Newsweek da “porođajni turizam” predstavlja izazov za kreatore politike, te da, iako sam porođaj u SAD nije nezakonit, dolazak s namjerom porođaja, kao i aktivnosti kompanija koje Rubio spominje, poput prevara pri dobijanju viza, predstavljaju krivična djela.

Rubio je naglasio da organizovane mreže zarađuju na zloupotrebi američkih zakona, podučavajući strance kako da obmanu vizni sistem, organizuju putovanja i smještaj, a ponekad i falsifikuju dokumenta.

Prema podacima State Departmenta, formirana je nova radna grupa za borbu protiv “porođajnog turizma”, koja istražuje aktivnosti nosilaca viza, otkriva mreže koje omogućavaju ovu praksu i poduzima mjere protiv umiješanih osoba.

Radna grupa je u prvom mjesecu rada poništila više od 600 viza stranim državljanima širom svijeta, potvrdio je Rubio.

Putzel-Kavano je objasnila da se termin “porođajni turista” odnosi na osobu koja dolazi u SAD isključivo radi porođaja, što dovodi do sticanja državljanstva za dijete, što je drugačije od Rubiovog rođenja ili rođenja djece čiji su roditelji ilegalno u zemlji, iako sve to spada pod državljanstvo po rođenju.

Jedno od otvorenih pitanja je tačan broj rođenja povezanih s “porođajnim turizmom”. Prema podacima američkih Centara za kontrolu i prevenciju bolesti, manje od jedan posto godišnjih rođenja moglo bi biti povezano s tom praksom.

Četrnaesti amandman američkog Ustava generalno garantuje državljanstvo po rođenju gotovo svoj djeci rođenoj u SAD, bez obzira na imigracioni status roditelja.

Rubio je rođen u Miamiju 1971. godine, oko 15 godina nakon što su njegovi roditelji stigli u SAD, te je postao državljanin na osnovu istog ustavnog principa koji je sada u centru žestoke političke rasprave.

Kada je 2016. godine dovedena u pitanje njegova podobnost za predsjedničku funkciju, njegovi advokati su tvrdili da je rođenjem u SAD postao prirodno rođeni državljanin na osnovu engleskog običajnog prava, presedana Vrhovnog suda i tradicije 14. amandmana.

Taj argument je u skladu s dugogodišnjim pravnim tumačenjem državljanstva po rođenju, ali je u suprotnosti sa širom teorijom koju je predsjednik Donald Trump iznio u izvršnoj naredbi iz 2025. godine, prema kojoj bi državljanstvo novorođenčeta zavisilo od državljanstva ili stalnog boravka njegovih roditelja.

Najnovija akcija administracije usmjerena na “porođajni turizam” ne nastoji promijeniti tu ustavnu zaštitu, već cilja osobe optužene da su koristile prevaru ili obmanu kako bi dobile vize radi porođaja u SAD.

State Department nije odmah objavio detalje o zemljama iz kojih dolaze osobe čije su vize poništene, niti je identificirao konkretne organizacije koje su bile meta radne grupe.

Akcija je uslijedila nekoliko sedmica nakon što je Vrhovni sud odlukom šest prema tri u slučaju “Trump protiv Barbare” presudio da su djeca rođena u SAD čiji su roditelji nezakonito ili privremeno prisutni državljani po rođenju na osnovu 14. amandmana, odbacujući Trumpovu izvršnu naredbu kojom je nastojao ograničiti državljanstvo po rođenju.

Administracija predsjednika Trumpa nastavlja imigracionu politiku stavljati u središte svoje agende. Trump je više puta kritikovao državljanstvo po rođenju i tražio načine da ograniči ono što njegove pristalice nazivaju “turizmom radi državljanstva”, dok su ustavni stručnjaci raspravljali o tome u kojoj mjeri izvršna vlast može mijenjati dugogodišnja tumačenja 14. amandmana.

Rubio je poručio da je akcija tek počela.

“State Department će koristiti sva raspoloživa sredstva za razbijanje mreža porođajnog turizma i odbranu integriteta američkog državljanstva”, rekao je Rubio.