NASA-in rover Perseverance prešao pola kilometra autonomno: vještačka inteligencija sada upravlja vozilom na Marsu

Dok se na Zemlji još uvijek vode debate o autonomnoj vožnji u gradskom saobraćaju, vještačka inteligencija je upravo položila “vozački ispit” u jednom od najsurovijih okruženja u Sunčevom sistemu. NASA-in rover Perseverance prešao je skoro pola kilometra kroz krater Jezero koristeći rute koje je samostalno generisao AI model.

Dosadašnja praksa, koja je trajala skoro tri decenije, podrazumijevala je da timovi inženjera u Pasadeni (JPL) satima analiziraju orbitalne snimke i ručno ucrtavaju svaku tačku kretanja kako bi izbjegli opasno kamenje ili dubok pijesak. S obzirom na to da svjetlosnom signalu treba i do 20 minuta da stigne do Marsa, upravljanje “džojstikom” u realnom vremenu je fizički nemoguće.

Međutim, 8. i 10. decembra 2025. godine, Perseverance je dobio slobodu. Koristeći vision-language modele (VLM), koje je NASA razvila u saradnji sa kompanijom Anthropic, rover je samostalno analizirao teren i odredio optimalne putanje.

Rigorozne simulacije i testovi

Prije nego što je AI dobio “ključ u ruke”, NASA inženjeri su sproveli rigorozne simulacije. Planirane rute su prvo testirane na digitalnom blizancu (virtuelnoj replici rovera) na Zemlji, gdje je softver prošao kroz više od 500.000 telemetrijskih provjera kako bi se osiguralo da vještačka inteligencija neće dovesti mašinu vrijednu milijardu dolara u bezizlaznu situaciju.

“Ovo je tehnologija koja mijenja pravila igre i koja nam je potrebna za uspostavljanje stalnog prisustva na Mjesecu i Marsu”, izjavio je Mat Volas, menadžer u JPL-u.

Ovim korakom, NASA je praktično integrisala “mozak” sličan onome koji pokreće napredne četbotove u navigacioni sistem svemirske sonde, čime je Perseverance pretvoren u najpametnije autonomno vozilo van planete Zemlje.